ABD’de federal mahkeme, Anthropic’in telif hakkı ihlali nedeniyle açılan toplu davada 1,5 milyar dolarlık uzlaşmayı resmen onayladı. Kararla birlikte şirket, yazarlar ve yayınevlerine yapılacak ödemeleri başlatabilecek. Uzlaşma, ABD telif hakkı hukukunda bugüne kadar yapılan en büyük anlaşmalardan biri olarak kayıtlara geçti.
Mahkeme Milyarlarca Dolarlık Uzlaşmayı Onayladı
Reuters’ın aktardığına göre, Kaliforniya Kuzey Bölgesi Federal Mahkemesi Yargıcı Araceli Martinez-Olguin, Anthropic ile davacı taraf arasında varılan anlaşmayı resmen kabul etti.
Dava ilk olarak, Anthropic’in milyonlarca telif hakkıyla korunan kitabı izinsiz indirerek yapay zekâ modellerinin eğitiminde kullandığı iddiasıyla açılmıştı.
Geçtiğimiz yıl davaya bakan Yargıç William Alsup, şirketin milyonlarca kitabı yasa dışı şekilde indirip arşivlediğine hükmetmiş, ancak daha sonra emekliye ayrılmıştı.
Yaklaşık 500 Bin Eser İçin Ödeme Yapılacak
Onaylanan anlaşma kapsamında;
- Yaklaşık 500 bin eser uzlaşma kapsamına alınacak.
- Her eser için 3.000 dolar ödeme yapılacak.
- Tazminatlar eser sahipleri olan yazarlar ve yayınevleri arasında paylaştırılacak.
Toplam ödeme miktarı yaklaşık 1,5 milyar dolar seviyesine ulaşıyor.
Yapay Zekâ Eğitimi “Adil Kullanım” Sayıldı
Davanın en dikkat çekici yönü ise mahkemenin yapay zekâ modellerinin eğitimi konusundaki değerlendirmesi oldu.
Yargıç William Alsup, telif hakkıyla korunan eserlerin yapay zekâ modeli eğitimi amacıyla kullanılmasının “fair use” (adil kullanım) kapsamında değerlendirilebileceğine karar verdi.
Bu yorum, yapay zekâ sektöründe önemli bir emsal olarak görülse de hukuken bağlayıcı bir içtihat niteliği taşımıyor.
Sorun Kitapların Nasıl Elde Edildiğiydi
Mahkeme, Anthropic’in kullandığı kitapların kaynağı konusunda ise farklı bir değerlendirme yaptı.
Karara göre şirket eğitim verilerini iki farklı yöntemle oluşturdu:
- Satın aldığı basılı kitapları dijital ortama aktardı.
- Library Genesis ve Pirate Library Mirror gibi korsan platformlardan milyonlarca kitabı indirdi.
Mahkeme, satın alınan kitapların taranmasını hukuka uygun bulurken, korsan sitelerden yapılan indirmelerin telif hakkı ihlali oluşturduğuna hükmetti.
Anthropic ise bu konuda jüri yargılamasına gitmek yerine uzlaşma yolunu tercih etti.
Tartışmalar Bitmiş Değil
Her ne kadar dava sonuçlanmış olsa da, karar yapay zekâ sektöründeki telif tartışmalarını sona erdirmiyor.
Çünkü bu karar yalnızca tek bir federal mahkemeye ait olup üst mahkeme tarafından incelenmediği için ABD genelinde bağlayıcı bir emsal oluşturmuyor.
Dolayısıyla diğer mahkemeler benzer davalarda farklı kararlar verebilecek.
Google, OpenAI ve Meta da Benzer Davalarla Karşı Karşıya
Anthropic’in davası kapanırken sektör genelindeki hukuki mücadele devam ediyor.
Google, Meta, OpenAI ve Midjourney gibi birçok yapay zekâ şirketi de telif hakkıyla korunan içerikleri modellerini eğitmek amacıyla kullandıkları iddiasıyla çeşitli davalarla karşı karşıya bulunuyor.
Geçtiğimiz günlerde Hachette, Cengage, Elsevier ve yazar Scott Turow’un da aralarında bulunduğu bir grup yayınevi ve yazar, Google’a karşı toplu dava açarak şirketin Gemini modellerini telif hakkıyla korunan eserlerle eğittiğini öne sürmüştü.
Yapay zekâ sektörünün geleceğini doğrudan etkileyebilecek bu davaların önümüzdeki dönemde hem teknoloji şirketleri hem de içerik üreticileri açısından kritik sonuçlar doğurması bekleniyor.
